Fjala "Kriptografi" vjen nga greqishtja e lashtë dhe do të thotë : kriptos = fshehur/sekret, dhe grafo=shkruaj, ose ndryshe dega që studion menyren e fshehjes së teksteve, domethënë konvertimi i një teksti në një varg simbolesh të pakuptueshme. Një proces kriptografik përdor një cipher, i cili është një çift algoritmesh, të cilat krijojnë enkriptimin (kodimin) dhe të kundërtën : dekriptimin. Gjithashtu, i domosdoshëm është një parametër sekret, i cili quhet çelës dhe zotërohet vetëm nga shkëmbyesit e informacionit. Në ditët e sotme, kriptografia përdoret në shumicën e fushave kompjuterike dhe atyre elektronike, sidomos në aspektet e sigurisë bankare, transmetimit të informacioneve (e-mailet) etj.

Kriptografia moderne bazohet në fuqinë e madhe llogaritëse kompjuterike, në prezantimin binar të informacionit dhe në algoritme shumë të fuqishme që mund të procesohen vetëm nga kompjuterat. Kriptografia, nga ana strukturore mund të ndahet në kriptografi me çelësa simetrike dhe me çelësa asimetrike. Kriptografia simetrike përdor të njëjtin çelës për të enkriptuar dhe dekriptuar. Në këtë rast marrësi duhet të zotërojë këtë çelës për të lexuar mesazhin. Kriptografia asimetrike përdor dy çelësa, të cilët lidhen me njëri tjetrin me relacione matematikore. Njëri prej tyre është privat dhe përdoret nga nënshkruesi për të enkriptuar dokumentin, tjetri është publik dhe përdoret vetëm për të lexuar(dekriptuar) dokumentin. Shembull:

Një mesazh i tillë: ALGEBRA me numra shkronjash relative: 00 11 06 04 01 17 00. Këto shifra në qoftë se enkriptohen me një çelës sipas algoritmit RSA japin : 00 11 18 31 01 29 00. Në të njëjtën mënyrë duke pasur çelësin publik në dispozicion mesazhi: 13 31 11 11 05 25 08 29 30 09 28 05 18 29 00 09 13 31 29 24 07 shndërrohet në : "Hello Cryptographers".

Për kuriozitet: Procedimi në rastin e parë vijon kështu, dy numra primë p=3, q=11, n=pq=33, e=3; =0 (mod33) =11 (mod 33) =18 (mod33), =31 (mod33) =1 (mod33), =29 (mod33), Shifrohet në 00 11 18 31 01 29 00.

Në fushën e nënshkrimeve elektronike, kriptografia është ekzistenciale. Një mesazh ose dokument kalohet në një algoritëm, duke prodhuar gjurmën ose HASH-in e tij. Më pas, gjenerohet nënshkrimi elektronik, duke enkriptuar me çelësin privat gjurmën e lartpërmendur. Krijohet një zarf kriptografik që përmban: dokumentin origjinal të paprekur, nënshkrimin elektronik dhe certifikatën e kualifikuar, e cila përmban në vete çelësin publik. Marrësi me anë të çelësit publik dekripton nënshkrimin, duke fituar gjurmën origjinale dhe duke e krahasuar këtë të fundit me një gjurmë që ai vetë gjeneron dhe kështu siguron nëse dokumenti i dërguar është i pandryshuar ose jo.

faqja tjeter-PKI

PKI është shkurtim për Public Key Infrastructure - Infrastruktura e Çelësit Publik. PKI është një sistem që përdor kriptografinë me çelësa publike, e cila siguron një nivel sigurie të lartë për ruajtjen dhe transmetimin e informacioneve e të dhënave. PKI-ja lindi si nevojë e rritjes së sigurisë së transaksioneve bankare dhe ruajtjen e të dhënave delikate, në shoqërinë tonë duke pasur parasysh evolucionin dhe përdorimin gjithnjë në rritje të telekomunikacioneve dhe tregtisë elektronike...

më shumë »